Prof. dr. Eric Steegers weet het zeker: “We beginnen nu te laat.”

Interview met prof.dr. Eric Steegers, afdelingshoofd Verloskunde & Gynaecologie, Erasmus MC

Door Gert Jan van den Bemd - 18 april 2018
Bron: Erasmus Medisch Centrum - Nieuwe inzichten

Hij licht toe: “Zwanger worden, zwanger zijn en geboorte. In die fases van het leven wordt de basis voor een gezondere generatie gelegd. Onderzoek én zorg die gericht zijn op die perioden zullen dan ook de meeste gezondheidswinst opleveren. Onze zorg start bij acht tot tien weken van de zwangerschap. Dan hebben al belangrijke ontwikkelingen van het embryo plaatsgevonden. De gezondheid van het kind vangt al eerder aan: bij de gezonde geslachtscellen van de ouders.”

Armoedeval
En Steegers wil nóg een inzicht delen: “Hoe de zwangerschap verloopt heeft niet alleen te maken met medische en verloskundige aspecten, ook sociale problematiek speelt een belangrijke rol. Armoede is daarbinnen de meest bepalende factor. Armoede is stress. Dat verklaart ook de gevolgen van armoede op de gezondheid. Vroeggeboorten en babysterfte vinden veel vaker plaats in achterstandswijken.” Het is moeilijk om uit die situatie te komen. “We spreken wel van de ‘armoedeval’. Door de armoede krijgt het kind een minder goede kans, het wordt vaak te licht of te vroeg geboren. En dat kind krijgt later ook weer kinderen die hetzelfde overkomt. Die cirkel moeten we proberen te doorbreken.”

Drama’s
“Het Erasmus MC staat letterlijk middenin de stad. Ik ben me steeds meer gaan realiseren hoe goed dat eigenlijk is. We kunnen direct inspelen op de problemen om ons heen.” Die problemen zijn niet gering: “Een op de tien vrouwen die in het Erasmus MC bevalt, heeft een psychiatrisch probleem, een zeer ernstig psychosociaal probleem, een verstandelijke handicap, of een verslavingsprobleem. Na de bevalling wordt het kind vaak uit huis geplaatst. Dat zijn drama’s, vreselijk. Driekwart jaar later wordt zo’n vrouw weer opgenomen en blijkt ze opnieuw zwanger. Het lukt ons niet goed om dat te voorkomen. Wat gelukkig wel beter gaat: door het aanbieden van adequate zorg kunnen we steeds vaker voorkomen dat het kind uit huis wordt geplaatst.”

Aan de hand nemen
Prof. dr. Eric Steegers: “Armoede is een belangrijk sociaal probleem met een grote impact op de gezondheid van de volgende generatie. Door armoede raken mensen de regie kwijt. De meest kwetsbare zwangere vrouwen en hun gezinnen hebben iemand nodig die hen aan de hand neemt.” Steegers noemt als voorbeeld het project ‘Moeders van Rotterdam’ dat behalve de routine medische zorg ook psychosociale hulp biedt aan kwetsbare zwangere vrouwen. “Vaak is er sprake van financiële nood, huisvestingsproblematiek, huiselijk geweld soms in combinatie met rook-, alcohol- of drugsverslaving. Het project wordt geleid door bureau Frontlijn van de gemeente. Studenten van de Hoge School Rotterdam begeleiden de vrouwen, bijvoorbeeld naar het bureau Schuldsanering van de Gemeente, en helpen met het op orde brengen van de financiële administratie. Het is prachtig als een vrouw na zo’n begeleidingstraject zegt: ‘Ik heb het weer onder controle. Ik kan het weer zelf.’ Die ervaring is ook voor de studenten van groot belang: ze zien wat er is de maatschappij aan de hand is. Ik zou willen dat ook geneeskundestudenten tijdens de coschappen Verloskunde en Gynaecologie naar die wijken gaan, zodat ook zij weten dat er mensen zijn die in dat soort omstandigheden wonen. Dat is belangrijk voor toekomstige artsen.

‘Ik noem het liever bekommerzorg dan bemoeizorg’

In andere gemeenten waar ik kom wordt wel gezegd: ‘Moet dat nou, die Rotterdamse bemoeizorg?’ Dat zeg ik: ‘Ja, dat moet’. Die meest kwetsbare mensen zijn echt alles kwijt. Zonder helpende hand krijgen ze de boel niet meer op de rails. Ik noem het dan ook liever bekommerzorg dan bemoeizorg.”

Wilt u het volledige interview lezen: klik hier

 

Bent u ook gedreven in het verder willen verbeteren van de zorg aan kwetsbare jonge moeders en hun kinderen rond zwangerschap en geboorte? Praat dan mee tijdens het multidisciplinaire symposium:

Grootstedelijke Perinatale Gezondheid anno 2019
19 september 2019, De Doelen in Rotterdam

Voor meer informatie en inschrijven: Klik hier